Merkez Patent

Marka hakkı ihlali

Markanız tescilli, ama başkası kullanıyor. Ne yapmalısınız?

Delilden ihtarnameye, ihtiyati tedbirden tazminat ve ceza davasına kadar yol haritası. Her adım 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun ilgili maddesiyle.

Kısa cevap

Tescilli marka sahibi, markasının izinsiz kullanılmasını durdurabilir (SMK m.7). Önce delil toplanır ve çoğu zaman noter ihtarnamesiyle kullanımın durdurulması istenir. Sonuç alınamazsa mahkemeden ihtiyati tedbir, tecavüzün tespiti, durdurulması ve tazminat istenir (SMK m.149, m.159). Ayrıca taklit ürün üreten ve satanlar için 1–3 yıl hapis öngören ceza yolu vardır (SMK m.30).

Son güncelleme: 5 Ekim 2026 · Kaynaklar sayfanın sonunda

5 adımda yol haritası

  1. 1

    Durun ve kontrol edin

    1–3 gün

    Tescil kapsamınızı, karşı tarafın önceki bir hakkı olup olmadığını ve markanızı gerçekten kullandığınızı doğrulayın.

  2. 2

    Delil toplayın

    Hemen

    Ekran görüntüsü, fatura, ürün numunesi, ilan ve satış kaydı. Kaybolma riski varsa mahkemeden delil tespiti istenebilir.

  3. 3

    İhtarname

    1–2 hafta

    Noter aracılığıyla kullanımın durdurulması için süre verilir. Pek çok uyuşmazlık burada, mahkemeye gitmeden çözülür.

  4. 4

    Hızlı önlem

    Günler–haftalar

    Zarar büyüyorsa ihtiyati tedbir, gümrükte durdurma ve platformlara ihlal bildirimi gündeme gelir.

  5. 5

    Dava ve şikâyet

    Yıllar

    Tecavüzün tespiti, durdurulması ve tazminat için hukuk davası; ayrıca ya da birlikte ceza şikâyeti.

Süreler genel bir fikir vermek içindir; dosyaya göre değişir.

Harekete geçmeden önce 4 soru

Bu soruların cevabı, karşı tarafın savunmasını ve sizin stratejinizi belirler.

Markam hangi mal ve hizmetlerde tescilli?

Koruma tescil kapsamındaki ve benzer mal-hizmetlerle sınırlıdır; tanınmış markalarda farklı alanlara da uzanabilir (SMK m.7/2).

Karşı tarafın benden önce bir hakkı var mı?

Sizden önceki tarihli bir hak sahibi açtığı davada, sonraki tarihli tescilinizi savunma olarak kullanamazsınız (SMK m.155). Bunun tersi de geçerlidir.

Markamı son 5 yılda gerçekten kullandım mı?

Tescilden sonra 5 yıl kullanılmayan markaya dayalı tecavüz davasında karşı taraf kullanmama savunması yapabilir; süre dava tarihine göre hesaplanır (SMK m.29/2).

Ne zamandır biliyorum?

Bilerek 5 yıl sessiz kalmak, kötü niyetli olmayan sonraki markaya karşı hükümsüzlük talebini engeller (SMK m.25/6). Tazminatta Borçlar Kanunu'nun zamanaşımı uygulanır (SMK m.157).

Hangi kullanımlar ihlaldir?

Aynı ya da karıştırılacak kadar benzer işaretin, izinsiz olarak ticari hayatta şu biçimlerde kullanılması yasaklanabilir (SMK m.7/3, m.29/1):

Ürün ve ambalaj

İşaretin mal ya da ambalaj üzerine konulması

Satış ve stok

Piyasaya sürme, satışa sunma, bu amaçla depolama

İthalat ve ihracat

İşaretli malın ülkeye sokulması ya da çıkarılması

Reklam ve evrak

Reklamlarda ve iş evrakında kullanım

İnternet

Alan adı, anahtar kelime, yönlendirici kod olarak kullanım

Unvan ve tabela

Ticaret unvanı ya da işletme adı olarak kullanım

Taklit olduğunu bildiği ya da bilmesi gerektiği hâlde bu ürünleri satan, dağıtan veya ticari amaçla bulunduran da ihlal etmiş sayılır (SMK m.29/1-c).

İhtarname: ilk resmi adım

İhtarname, noter aracılığıyla karşı tarafa gönderilen ve kullanımın durdurulmasını isteyen resmi bir uyarıdır. Kanunen dava açmanın ön şartı değildir, ama karşı tarafın markanızdan haberdar olduğunu belgeler ve uyuşmazlıkların önemli bir kısmını mahkemeye gitmeden bitirir.

Dikkat: delilleri ortadan kaldırma riski olan durumlarda ihtar, karşı tarafı uyarmış olur. Böyle dosyalarda önce delil tespiti ya da ihtiyati tedbir istenir, ihtar sonra gelir.

İyi bir ihtarnamede bulunur:

  • Marka tescil numaranız ve kapsamı
  • İhlal eden kullanımın tarihli tespiti
  • Kullanımın durdurulması için açık bir süre
  • Stokların, alan adının ya da hesabın akıbeti
  • Süre sonunda başvurulacak yasal yollar

Mahkemeden neler istenebilir?

Hukuk davasında bu talepler tek davada birlikte ileri sürülebilir. Görevli mahkeme fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesidir (SMK m.156/1).

TalepNe sağlar?Ne zaman?SMK
Tecavüzün tespitiFiilin marka hakkına tecavüz olduğunun mahkemece belirlenmesiDiğer taleplerin temelidirm.149/1-a
Tecavüzün önlenmesiHenüz başlamamış ama ciddi hazırlığı yapılan kullanımın engellenmesiÜrün piyasaya çıkmadanm.149/1-b
Durdurma ve kaldırmaKullanımın durdurulması, sonuçlarının ortadan kaldırılmasıKullanım sürüyorsam.149/1-c, ç
Maddi ve manevi tazminatFiili kayıp ve yoksun kalınan kazanç; itibar zararı için ayrıca tazminatSatış kaybı ya da itibar zararı varsam.149/1-ç, m.150
El koyma, imha, mülkiyetTaklit ürünlere ve üretim araçlarına el konulması, markaların silinmesi ya da imhaFiziksel taklit ürün varsam.149/1-d, e, f
Kararın ilanıKesinleşen kararın gazete vb. yollarla, masrafı karşı tarafa ait ilanıPiyasadaki karışıklığı gidermek içinm.149/1-g
İhtiyati tedbirDava bitmeden kullanımın durdurulması, ürünlere gümrük dahil her yerde el konulmasıBeklemek zararı büyüteceksem.159

Tazminat nasıl hesaplanır?

Zarar, fiili kayıp ile yoksun kalınan kazancı kapsar. Yoksun kalınan kazancı üç yöntemden biriyle, kendi seçiminizle hesaplatabilirsiniz (SMK m.151/2):

1

Kaybettiğiniz gelir

Karşı taraf rakip olmasaydı elde edeceğiniz muhtemel gelir

2

Onun kazancı

İhlal edenin bu kullanımdan elde ettiği net kazanç

3

Lisans bedeli

Markayı lisansla kullansaydı ödemesi gereken bedel

İlk iki yöntemde, ürüne olan talepte markanın belirleyici olduğu kanaatine varılırsa hakkaniyete uygun bir pay eklenir (SMK m.151/4). Ürünün kötü üretimi ya da uygunsuz satışı markanın itibarını zedelediyse ayrıca tazminat istenebilir (SMK m.150/2).

Ceza yolu: taklit ürüne karşı

1–3 yıl

hapis ve 20.000 güne kadar adli para cezası (SMK m.30/1)

Şikâyet

Soruşturma şikâyete bağlıdır (SMK m.30/6); markanın Türkiye'de tescilli olması şarttır (m.30/5)

Kaynak

Satıcı malı nereden aldığını bildirip üreticinin bulunmasını sağlarsa cezalandırılmaz (m.30/7)

Şikâyet, fiil ve failin öğrenilmesinden itibaren 6 ay içinde yapılmalıdır (Türk Ceza Kanunu m.73). Ceza yolu ile hukuk davası birbirinin alternatifi değildir; birlikte yürütülebilir. Usule ilişkin küçük bir eksiklik bile ceza dosyasını düşürebilir; aşağıdaki vekâletname kararı bunun örneğidir.

Mahkemeden önce ya da yanında: hızlı yollar

Gümrük

Hak sahibinin başvurusuyla gümrük idaresi, marka hakkını ihlal ettiğinden şüphelenilen eşyanın işlemlerini durdurabilir (Gümrük Kanunu m.57). Ardından kısa sürede mahkemeden tedbir alınması gerekir.

Pazaryeri ve sosyal medya

Büyük pazaryerleri ve sosyal medya platformlarının marka hakkı ihlali bildirim formları vardır. Tescil belgesiyle yapılan bildirimde ilanlar çoğu zaman kısa sürede kaldırılır.

Alan adı

Markanızın alan adı ya da anahtar kelime olarak kullanılması da ihlal sayılabilir (SMK m.7/3-d). Alan adı için ayrıca uzantıya göre özel uyuşmazlık çözüm yolları bulunur.

Dava ne kadar sürer, ne kadar tutar?

Tüm aşamalarla ortalama süre

2 yıl 10 ay

  • İlk derece472 gün
  • İstinaf371 gün
  • Temyiz185 gün

Adalet Bakanlığı, Adalet İstatistikleri 2025

İlk derece için resmi asgari kalemler

59.832 TL

  • Başvurma harcı (ilk derece)732 TL
  • Bilirkişi ücreti (bilirkişi başına)4.100 TL
  • Avukatlık asgari ücreti (ilk derece)55.000 TL

2026 tarifeleri. Tazminat istenirse talep edilen tutar üzerinden ayrıca nispi harç alınır.

İhtiyati tedbir bu süreyi beklemeden kullanımı durdurabilir. Bu yüzden ihlal fark edildiği anda hareket etmek, hem zararı hem maliyeti küçültür.

Gerçek dosyalardan dersler

Mahkeme kararlarının işletmeler için anlamı:

Yargıtay 19. CD

Vekâletname Usul Engeli Kararı

Küçük bir usul detayı, koca bir ceza davasını düşürebilir.

Kararı oku →

Yargıtay 11. HD

Tecavüz Davasında Seçimlik Yetki Kararı

Davayı nerede açacağınız, stratejik bir avantajdır.

Kararı oku →

Yargıtay 11. HD

Gümrükte Taklit Ürün Kararı

Gümrükte el konulan taklit ürünlerde iltibas kriterleri netleşti.

Kararı oku →

Yargıtay 11. HD

AYGAZ Seri Marka Kararı

Yargıtay, seri marka algısı yaratan benzer başvuruya geçit vermedi.

Kararı oku →

Yargıtay HGK

'Bellona' Tanınmış Marka Kararı

Tanınmışlık için dünya çapında ün gerekmez.

Kararı oku →

Sık sorulan sorular

Markam tescilli, biri kullanıyor; ilk ne yapmalıyım?

Önce delilleri toplayın (ekran görüntüsü, fatura, ürün) ve markanızın tescil kapsamını kontrol edin. Ardından noter aracılığıyla ihtarname gönderilmesi çoğu durumda en hızlı ve en ucuz çözümdür. Sonuç alınamazsa ihtiyati tedbir, tecavüz davası ve ceza şikâyeti gündeme gelir.

İhtarname göndermek zorunlu mu?

Kanunen dava şartı değildir. Ancak karşı tarafın kötü niyetini ve kullanımı bildiğini belgelemek, uzlaşma şansı yaratmak ve tazminat tartışmasında güçlü durmak için çoğu zaman önerilir. Delillerin karartılma riski varsa önce delil tespiti ya da ihtiyati tedbir istenebilir.

Marka hakkına tecavüzün cezası nedir?

İktibas ya da iltibas suretiyle tecavüz ederek mal üreten, satan, ithal eden veya bulunduran kişi 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve 20.000 güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır (SMK m.30/1). Soruşturma şikâyete bağlıdır ve markanın Türkiye'de tescilli olması gerekir (SMK m.30/5–6).

Ne kadar tazminat alabilirim?

Fiili kaybınız ile yoksun kalınan kazancınızı isteyebilirsiniz. Yoksun kalınan kazanç, seçiminize göre üç yöntemden biriyle hesaplanır: karşı tarafın rekabeti olmasaydı elde edeceğiniz gelir, karşı tarafın elde ettiği net kazanç ya da ödemesi gereken makul lisans bedeli (SMK m.151). İtibar zararı için ayrıca tazminat istenebilir (SMK m.150/2).

Davayı nerede açarım?

Davacının yerleşim yeri, hukuka aykırı fiilin gerçekleştiği ya da etkilerinin görüldüğü yer mahkemesinde açılabilir (SMK m.156/3). Görevli mahkeme fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesidir; bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bakar (SMK m.156/1).

Markanız izinsiz mi kullanılıyor?

Delilleri ve tescil kapsamınızı birlikte değerlendirelim; ihtardan davaya en hızlı ve en ekonomik yolu belirleyelim.

Ücretsiz Ön Değerlendirme

Kaynaklar

Bu sayfa genel bilgi içerir; somut durumunuz için vekilinize danışın.